İsveç ekonomisi 2025 yılının Ocak-Mayıs döneminde, küresel ekonomik belirsizlikler ve iç talepteki durgunluk nedeniyle beklentilerin altında bir performans sergiledi. Yılın ilk çeyreğinde gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH), bir önceki çeyreğe göre %0.2 oranında daralırken, yıllık bazda sadece %0.9’luk bir büyüme kaydedildi. Hükümetin 2025 yılına ilişkin büyüme tahmini %1.8’e revize edildi.
İç talep zayıf kaldı, dış ticaret büyümeyi destekledi
İnşaat sektörü, yüksek faiz oranları ve azalan yatırımlar nedeniyle daralırken, hanehalkı harcamaları da enflasyonun gerilemesine rağmen sınırlı kaldı. Buna karşılık dış ticaret, özellikle savunma sanayii ihracatıyla büyümeye pozitif katkı yaptı. Avrupa’daki zayıf taleplere rağmen ABD’ye yapılan ihracatta geçici artış gözlemlendi.
Enflasyon son yılların en düşük seviyelerine geriledi
Ocak ayında %1 seviyesinde olan yıllık enflasyon, Nisan 2025 itibarıyla %0.3’e kadar gerileyerek durgunluk endişelerini artırdı. Enerji fiyatlarındaki düşüş ve mortgage faizlerinin gerilemesi, tüketici fiyatlarını baskıladı. Sabit faizli TÜFE (CPIF) ise %2.3 ile hedefe yakın gerçekleşti.
İşsizlik yüksek, genç nüfusta oran %20’nin üzerinde
İşsizlik oranı Ocak ayında %9.6 ile zirve yaptıktan sonra Mart ayında %8.1’e gerilese de Nisan’da tekrar %8.5 seviyesine yükseldi. Genç işsizliği ise %20.6 olarak kaydedildi. Hizmetler sektörü istihdamı korurken, inşaat ve imalatta daralma sürdü.
İhracatta Avrupa hâkimiyeti sürüyor, ticaret fazlası devam etti
Nisan ayında İsveç, 6.6 milyar SEK ticaret fazlası verdi. Avrupa pazarı ihracatta %75’lik paya sahip olmaya devam ederken; Almanya, Norveç ve ABD başlıca pazarlar arasında yer aldı. Avrupa Birliği ile ticarette açık, AB dışı ülkelerle ise fazla kaydedildi.
Sanayi üretimi geriledi, hizmetler dirençli kaldı
İmalat sanayi üretimi Mart ayında yıllık %3.5 daralırken, perakende satışlar yılın ilk dört ayında %1.1 artış gösterdi. Dayanıksız tüketim mallarına olan talep arttı. Enerji sektöründe elektrik fiyatları düştü, nükleer ve yenilenebilir enerji yatırımlarına hız verildi.
Merkez Bankası faiz indirimine gitti, para politikası destekleyici kaldı
Riksbank, Ocak ayında politika faizini %2.25’e indirdikten sonra Mart ve Mayıs aylarında faizi sabit tuttu. Enflasyonun hedefe yakın seyretmesi ve büyümedeki zayıflık, ilerleyen aylarda ilave faiz indirimlerini gündeme getirdi.
Hükümet vergi indirimleri ve teşviklerle ekonomiyi canlandırmaya çalışıyor
Nisan ayında açıklanan ek bütçeyle 11.5 milyar SEK tutarında harcama ve teşvik paketi devreye alındı. Savunma bütçesi artırıldı, Ukrayna’ya destek sürdü. Bütçe açığı GSYH’nin %1.5’i civarında sabit tutuldu.
Tüketici güveni düşük seviyelerde, firmalar temkinli
Mayıs ayında tüketici güven endeksi 83.1 puanla kötümserliğini sürdürdü. Firmalar ise ekonomik görünümde nötr seviyelerde kalarak ihtiyatlı iyimserliğini korudu.
İsveç kronu değer kaybetti, ihracatçılar için avantaj sağladı
Mayıs sonunda 1 euro = 10.87 SEK, 1 dolar = 10.67 SEK seviyesinde işlem gören İsveç kronu, tarihsel olarak zayıf seyrini sürdürdü. Bu durum ihracatı desteklerken, ithalat maliyetlerini yükseltti.
Uluslararası kuruluşlardan temkinli iyimserlik
IMF, OECD ve Avrupa Komisyonu, İsveç için 2025 büyüme tahminlerini %1–1.9 aralığında tutarak düşük ama dengeli bir toparlanma öngördü. Enflasyon hedefe yakın kalırken, yapısal reformların önemi vurgulandı.
Sonuç: Ekonomi zayıf büyüyor, politika yapıcılar desteklemeye devam ediyor
2025’in ilk yarısı itibarıyla İsveç ekonomisi düşük enflasyon ve zayıf büyüme ekseninde şekillenmeye devam ediyor. Hükümet ve Merkez Bankası, iç talebi canlandırmak ve ekonomik ivmeyi korumak için destekleyici adımlar atmayı sürdürüyor.
Danimarka ekonomisi 2025’in ilk beş ayında istikrarla durgunluk arasında gidip geliyor
