Süt üreticilerine ait kooperatif şirket Arla, Skaraborg bölgesindeki Götene’de yeni bir peynir fabrikası kurmak için yaklaşık 3,2 milyar İsveç kronu yatırım yapacak. Şirket, bunun bugüne kadarki en büyük yatırımı olduğunu açıkladı.
Arla’nın hesaplamalarına göre fabrikanın tam kapasite üretime geçebilmesi için 40 binden fazla yeni süt ineğine ihtiyaç duyulacak. Yeni tesisin 2030 yılında faaliyete başlaması planlanıyor. O tarihten itibaren ev tipi peynir üretimi Danimarka’dan Götene’ye taşınacak.
Süt üretiminde dönüm noktası
Varaslätten’de süt üreticiliği yapan Mats Larsson, yatırımı “İsveç süt üretimi ve gıda sanayisi için bir dönüm noktası” olarak değerlendirdi.
İsveç’te süt üretimi son 30 yıldır gerileme eğilimindeydi. Ancak 2025’te üretim yüzde 5 artış gösterdi ve Arla milyarlarca kronluk kâr açıkladı. Şirket, bu olumlu tabloyu büyük ölçekli yatırım kararıyla pekiştirdi.
4 bine yakın istihdam etkisi
Arla İsveç CEO’su Cecilia Kocken, yatırımın yalnızca fabrikada yaklaşık 70 yeni istihdam yaratmakla kalmayacağını, çiftlikler ve tedarik zinciriyle birlikte toplamda 4 bine yakın kişiye iş imkânı sağlayabileceğini söyledi.
Götene’deki mevcut Arla tesisi hâlihazırda yaklaşık 600 çalışanla 24 saat üretim yapıyor. Yeni peynir fabrikası tamamlandığında tesis yılda 1 milyar kilogram süt işleyecek. Bu, mevcut kapasitenin iki katı anlamına geliyor.
Peynirde öz yeterlilik artacak
Yeni yatırım, İsveç’in peynirdeki öz yeterlilik oranını da artıracak. Arla’ya göre bu oran yüzde 37’den yüzde 47’ye yükselecek.
Jordbruksverket ise ülkenin gıda arz güvenliğini güçlendirmek için süt ineği sayısının 60 bin artırılmasını önermişti. Kurumun tarım politikası uzmanı Åsa Lannhard Öberg, özellikle peynir alanında üretim artışının stratejik önem taşıdığını vurguladı.
İklim tartışması
Öte yandan 40 bin yeni ineğin metan salımı nedeniyle iklim üzerindeki etkisi de tartışma konusu. Cecilia Kocken, İsveç’in kilogram başına süt üretiminde karbon salımı açısından dünya çapında en düşük seviyelerden birine sahip olduğunu belirtti.
Kocken ayrıca otlayan hayvanların biyolojik çeşitlilik ve karbon depolama açısından da katkı sağladığını savundu.
Götene’deki dev yatırım, hem İsveç tarımı hem de gıda güvenliği açısından uzun vadeli etkiler yaratması beklenen stratejik bir adım olarak görülüyor.
