İskandinavya ekonomileri 2025’e durgunluk sinyalleriyle başladı. İç talep dirençli kalırken, ihracat ve faiz politikaları büyümeyi sınırlıyor. Yılın geride kalan aylarına bakılınca ülke ekonomileri arasında önemli ölçüde farklılıklar göze çarpıyor.
2025 yılının ilk beş ayında İsveç, Danimarka, Norveç ve Finlandiya ekonomileri; yüksek faizler, durgun dış talep ve bölgesel jeopolitik risklerin etkisiyle karmaşık bir tablo ortaya koydu. İç talepteki dirençli seyir bazı ülkelerde ekonomik daralmayı sınırlandırırken, ihracat odaklı sektörler küresel durgunluktan olumsuz etkilendi.
İsveç: Büyüme yatay, inşaat sektörü durgun, faiz indirimleri gündemde
2025’in ilk çeyreğinde İsveç ekonomisi %0,1 büyüme kaydederek durgunluğa yakın seyrini sürdürdü. İnşaat sektörü gerilemeye devam ederken, hanehalkı harcamalarında kısmi toparlanma görüldü. İsveç Merkez Bankası’nın ilk faiz indirimi Mayıs ayında gerçekleşti ve yılın geri kalanı için ilave indirim beklentisi arttı. Ancak zayıf konut piyasası toparlanma ivmesini sınırlıyor.
Danimarka: Yatırımlar yavaşladı, enflasyon kontrol altında, dış ticaret pozitif
Danimarka ekonomisi 2025’in ilk beş ayında yatırımlarda yavaşlama ve iç tüketimde sınırlı artışla karakterize edildi. Ancak ihracat, özellikle ilaç ve teknoloji sektörleri sayesinde güçlü kaldı. Enflasyon %2,3 seviyelerinde seyretti ve merkez bankası herhangi bir agresif faiz değişikliğine gitmedi. Reel büyüme düşük ama pozitif kaldı.
Danimarka ekonomisi 2025’in ilk beş ayında istikrarla durgunluk arasında gidip geliyor
Norveç: Teknik resesyon, enerji fiyatlarında baskı, iç tüketim dirençli
Norveç ekonomisi 2024 sonu ve 2025 başında teknik resesyona girdi. Petrol ve gaz gelirlerindeki düşüş, büyümeyi sınırlayan başlıca unsur oldu. Buna karşın tüketici harcamaları tahminlerin üzerinde kaldı. Norveç Merkez Bankası faiz oranlarını yüksek tutmaya devam etti. Ancak Haziran sonrası enerji fiyatlarındaki toparlanma beklentisi ekonomide ikinci yarı için umut vadediyor.
Norveç’te teknik resesyon sürüyor: Enerji üretimi zayıf, iç talep canlı
Finlandiya: Zayıf büyüme, jeopolitik riskler, sanayide düşüş
Finlandiya, Rusya-Ukrayna savaşı kaynaklı jeopolitik gerginliklerden en fazla etkilenen İskandinav ülkesiydi. Ocak-Mayıs 2025 döneminde sanayi üretimi düşüş trendini sürdürdü. Tüketici güven endeksi düşük kalırken, hükümetin mali teşvikleri beklentileri sınırlı da olsa artırdı. Yılın ikinci yarısında kamu yatırımlarıyla desteklenen ılımlı bir toparlanma öngörülüyor.
Genel Değerlendirme: Durgunluk riski düşük, ancak büyüme potansiyeli zayıf
İskandinav ülkeleri genel olarak yüksek enflasyon ve sıkı para politikası etkisiyle sınırlı büyüme performansı gösterdi. Her ülkenin özgün ekonomik yapısı farklı etkiler ortaya koyarken, ortak zeminlerde aşağıdaki noktalar öne çıktı:
İç talep: Görece dirençli kaldı, enflasyonist baskılara rağmen tüketici harcamaları ayakta.
İhracat: Almanya ve Çin kaynaklı yavaşlama tüm ülkelerde dış ticareti olumsuz etkiledi.
Faiz politikası: İsveç dışında faiz indirimi görülmedi; genel olarak sıkı duruş sürdü.
Gelecek beklentileri: Yılın ikinci yarısında faiz indirimleri, ihracat toparlanması ve yatırımlarla ılımlı bir büyüme öngörülüyor.
