Norveç’te tarihi deniz fenerlerinde yaşama ve işletme hayali kuranlar için dikkat çekici bir uygulama hayata geçirildi. Kystverket, ülke genelinde altı deniz fenerini, belirli şartları yerine getirmek kaydıyla ücretsiz olarak kiraya açtı.
Kystverket’ten Siv Senneset, deniz fenerlerini kiralayan kişilerden herhangi bir kira bedeli alınmadığını doğrularken, bu kişilerin fenerlerde ziyaretçilere açık faaliyetler düzenlemesi ve kültürel tanıtım çalışmaları yürütmesi gerektiğini vurguladı. Kiracıların ayrıca basit bakım ve onarım işlerinden de sorumlu olacağı belirtildi.
Kuzeyden güneye 115 deniz feneri
Norveç genelinde İsveç sınırından Finnmark’a kadar Kystverket’in sorumluluğunda toplam 115 deniz feneri bulunuyor. Bunların yaklaşık 80’i hâlihazırda farklı kişi ve kuruluşlar tarafından işletiliyor. Bu sistemin onlarca yıl önce başlatıldığı ve bazı kira sözleşmelerinin 30 yıla yaklaştığı ifade ediliyor.
Ücretsiz olarak kiralanabilen fenerler arasında Landegode fyr ve Barøy fyr de yer alıyor. Amaç, bu tarihi yapıların toplumun her kesimine açık tutulması ve aktif şekilde kullanılması.
Kimler kiralayabiliyor?
Deniz fenerlerini genellikle gönüllü dernekler ve sivil toplum kuruluşları kiralıyor. Bunun temel nedeni, işletme ve bakım yükünün paylaşılması. Ancak bireysel girişimcilerin de, bir şirket kurmaları halinde bu fenerleri kiralayabildiği belirtiliyor. Hâlihazırda bazı fenerlerin kafe, konaklama tesisi, restoran, kültür merkezi ya da konser alanı olarak kullanıldığı aktarılıyor.
“Bu benim için bir maceraydı”
Narvik belediyesinde bulunan Barøy Deniz Feneri’ni 2019 yılından bu yana işleten Gunnar Lie Eide, görevini devretmeye hazırlanıyor. Eide, feneri turistik balıkçılık faaliyetleriyle birleştirerek ziyaretçilere benzersiz bir deneyim sunduğunu söyledi.
“Bu benim için gerçek bir maceraydı. Ancak artık yeni planlarım var,” diyen Eide, eşiyle birlikte karavanla seyahat etmeyi planladığını dile getirdi. Barøy Feneri’nin yıllar içinde çok sayıda ziyaretçi ağırladığını belirten Eide, aralarında tanınmış isimlerin de bulunduğunu sözlerine ekledi.
Yetkililer, deniz feneri kiralama uygulamasının, hem kültürel mirasın korunmasına hem de alternatif turizmin gelişmesine önemli katkı sağladığını vurguluyor.








