Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Avrupa’nın küresel güvenlik mimarisinde değişen dengelere uyum sağlamak zorunda olduğunu belirterek, “Avrupa artık Washington’un birincil ağırlık merkezi değildir” dedi.
Kallas, Avrupa Savunma Ajansı’nın yıllık konferansında yaptığı konuşmada, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik tam kapsamlı saldırısının dördüncü yılına yaklaşılırken Avrupa’nın çok boyutlu tehditlerle karşı karşıya olduğunu vurguladı. Siber saldırılar, kritik altyapıya yönelik sabotajlar, yabancı müdahaleler, bilgi manipülasyonu, askeri yıldırma ve siyasi baskıların bu tehditlerin başında geldiğini söyledi.
“Rusya uzun vadeli bir güvenlik tehdidi”
Kallas, “Rusya’nın uzun vadede büyük bir güvenlik tehdidi olmaya devam edeceği artık acı bir şekilde netleşmiştir” diyerek, Avrupa’nın savunma ve caydırıcılık kapasitesini güçlendirmesinin zorunlu hale geldiğini ifade etti.
Orta Doğu’ya da değinen Kallas, Yemen, Suriye, Gazze ve İran ekseninde krizlerle dolu bir yıl geride bırakıldığını hatırlatarak, “Bölgeye dair tek kesinlik, öngörülemezliğin sürecek olmasıdır” değerlendirmesinde bulundu. Çin’in de uzun vadeli bir meydan okuma olmaya devam ettiğini ekledi.
Transatlantik ilişkilerde yapısal değişim
Atlantik’in ötesinde yaşanan dönüşüme dikkat çeken Kallas, ABD ile ilişkilerin yeniden değerlendirildiğini söyledi. Güçlü transatlantik bağların korunmasının istendiğini vurgulayan Kallas, buna rağmen Avrupa’nın yeni gerçeklerle yüzleşmesi gerektiğini belirtti.
“ABD, Avrupa’nın ortağı ve müttefiki olmaya devam edecektir. Ancak bu değişim geçici değil, yapısaldır” diyen Kallas, Avrupa’nın sorumluluk üstlenmeden küresel bir güç olarak ayakta kalamayacağı uyarısında bulundu.
Oybirliği eleştirisi ve savunma vurgusu
AB’nin savunma alanında daha hızlı hareket etmesi gerektiğini söyleyen Kallas, “Ordularımız bu gece mücadeleyi kazanabilecek durumda olmalı ve yarına hazır bulunmalıdır” dedi. Oybirliği mekanizmasının zaman zaman süreci yavaşlattığını belirten Kallas, “Bir ülkenin vetosunun diğerlerinin politikasını belirlemesi kabul edilemez” ifadelerini kullandı.
NATO ile eş güdüm mesajı
Kallas, NATO ile iş birliğinin önemine de dikkat çekerek, AB’nin güvenlik ve savunma girişimlerinin NATO’yu tamamlayıcı nitelikte olması gerektiğini söyledi. Avrupa kıtasında daha fazla yük paylaşımı ve güçlü bir “Avrupa ayağı” oluşturulmasının ortak güvenliğe katma değer sağlayacağını vurguladı.
