Avrupa’da rüzgâr ve güneş enerjisinin fosil yakıtları geride bırakmasıyla temiz enerjide kritik bir eşik aşıldı. Küresel ölçekte istihdamın lideri Çin olurken, bu dönüşüm Avrupa Birliği (AB) genelindeki iş gücü için de önemli sonuçlar doğuruyor.
AB’de istihdam 2 milyona yaklaştı
Uluslararası Çalışma Örgütü ile Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı tarafından yayımlanan 2025 tarihli araştırmaya göre, 2024’te Avrupa genelinde 2,04 milyon kişi yenilenebilir enerji sektöründe çalıştı. Bunun yaklaşık 1,8 milyonu AB ülkelerinde istihdam edildi.
Araştırma, AB’nin 27 üye ülkesinin birlikte küresel yenilenebilir enerji istihdamının yüzde 10,8’ini oluşturduğunu ve bu oranla dünyada üçüncü sırada yer aldığını ortaya koydu.
- Çin: yüzde 43,9 ile ilk sırada
- Asya (Çin ve Hindistan hariç): yüzde 14,9 ile ikinci sırada
Seçili ülke ve bölgelerde yenilenebilir enerji istihdamı, 2024
Elektrik üretiminde de dönüm noktası
İstihdam artışı, üretimdeki sıçramayla paralel ilerliyor. Enerji düşünce kuruluşu Ember’ın raporuna göre, 2025’te rüzgâr ve güneş enerjisi AB’de ilk kez fosil yakıtlardan daha fazla elektrik üretti. Yüzde 1’lik farkla gerçekleşen bu gelişme, temiz enerjiye geçişte “önemli bir dönüm noktası” olarak değerlendiriliyor.
Rüzgâr enerjisinde 279 bin istihdam
AB’de rüzgâr enerjisi sektöründe 2024’te yaklaşık 279 bin 100 kişi istihdam edildi.
- Almanya yaklaşık 110 bin kişiyle en büyük işveren
- İspanya ve Danimarka onu izliyor
Avrupa, rüzgâr ekipmanlarında dünyanın ikinci büyük kurucu ve üreticisi konumunu korurken; deniz üstü (offshore) rüzgâr tarafında artan maliyetler, proje iptalleri, şebeke entegrasyonu ve tedarik zinciri sorunları sektörü zorluyor.
Güneş enerjisinde rekor, ancak yavaşlama sinyali
Güneş enerjisi istihdamı 2024’te 865 bine çıkarak rekor kırdı. Yıllık yüzde 5 büyüme önceki yıllara kıyasla yavaşlasa da, AB genel iş gücü artışının (yüzde 0,8) üzerinde kaldı.
Ancak SolarPower Europe’un 2025 raporu, AB’de güneş enerjisi istihdamının 2025’te yüzde 5 daralarak yaklaşık 825 bine düşebileceğini öngörüyor. Rapora göre bu gerileme; enerji krizi sonrası yatırımları yeterince çekemeyen politika çerçeveleri ile küresel üretim fazlası ve yoğun rekabet baskısını yansıtıyor.
2024’te güneş enerjisinde de Almanya en büyük işveren olurken, İspanya, İtalya ve Polonya takip etti. Buna karşın Almanya, Hollanda ve Polonya, istihdamın en çok gerilediği ülkeler arasında yer aldı.
Kadınların temsili hâlâ düşük
2024 itibarıyla kadınlar, yenilenebilir enerji sektöründeki tam zamanlı işlerin yüzde 32’sini oluşturuyor. Bu oran petrol ve gazdan (yüzde 23) yüksek olsa da, küresel iş gücü ortalamasının (yüzde 43) altında.
Yenilenebilir enerjide tam zamanlı istihdamda kadınların pozisyona göre payı
Kadın istihdamı daha çok idari roller ve STEM dışı teknik pozisyonlarda yoğunlaşıyor. Üst düzey yönetimde kadınların payı ise yalnızca yüzde 19.
