Küresel enerji piyasaları, Orta Doğu’daki gerilimin tırmanmasıyla sarsıldı. ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın en büyük doğalgaz sahalarından biri olan South Pars’ı hedef alabileceklerini açıkladı.
Enerji fiyatlarında sert yükseliş
Yaşanan gelişmelerin ardından gaz fiyatları perşembe sabahı yüzde 35 artarken, Kuzey Denizi petrolü varil başına 118 dolara yükseldi. Bu rakam, İran ile yaşanan gerilim öncesinde yaklaşık 73 dolar seviyesindeydi.
Norveç’te Oslo Borsası ana endeksi de 2.000 puanı aşarak tarihindeki en yüksek seviyelerden birine ulaştı.
Katar’daki dev LNG tesisi hedef alındı
Katar’ın devlet enerji şirketi QatarEnergy, Ras Laffan doğalgaz tesisine İran tarafından düzenlenen füze saldırısında ciddi hasar meydana geldiğini duyurdu.
Dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) üretim merkezlerinden biri olan tesisin bazı bölümlerinde yangın çıktığı bildirildi. İlk belirlemelere göre can kaybı yaşanmadı.
Uzmanlar: “Son derece dramatik”
Enerji analistleri, yaşanan gelişmelerin küresel piyasalar için ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu. Avrupa’nın LNG’ye bağımlılığı nedeniyle arzda yaşanacak kesintilerin fiyatları daha da yukarı çekebileceği belirtiliyor.
Uzmanlara göre, küresel LNG arzının yaklaşık yüzde 20’sinin risk altına girmesi hem Avrupa hem de dünya ekonomisi için kritik bir tehdit oluşturuyor.
Gerilimin fitili: Karşılıklı saldırılar
Krizin başlangıcı, İsrail’in South Pars sahasının bir bölümüne düzenlediği saldırıya dayanıyor. İran ise buna karşılık Katar’daki Ras Laffan tesisini hedef aldı.
Trump, ABD’nin İsrail saldırısından haberdar olmadığını savunarak Katar’ın olayda hiçbir rolü olmadığını belirtti.
Trump’tan açık tehdit
Trump, İran’ın Katar’a yönelik yeni bir saldırı gerçekleştirmesi halinde South Pars sahasının tamamen yok edilebileceğini ifade etti.
Açıklamasında, ABD’nin gerekirse tek başına hareket ederek İran’ın enerji altyapısına ağır darbe indireceğini vurguladı.
Bölge genelinde saldırılar yayılıyor
Gerilim sadece Katar ile sınırlı kalmadı. Abu Dabi’deki Habshan gaz tesisi roket saldırısına uğrarken, Kuveyt’te iki petrol rafinerisinde insansız hava aracı saldırıları sonrası yangın çıktı.
Hürmüz Boğazı fiilen kapandı
Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması, küresel enerji arzını daha da kritik hale getirdi. Normal şartlarda dünya petrolünün yüzde 20-30’u ve LNG’nin yaklaşık yüzde 20’si bu geçiş noktasından taşınıyor.
